Nałożenie kary pieniężnej na Leszka Czarneckiego

data aktualizacji

Komisja Nadzoru Finansowego („Komisja”) wydała 28 września 2022 r. decyzję nakładającą na Leszka Czarneckiego 

  • karę pieniężną w wysokości 20 000 000 zł 

za niedochowanie przez Leszka Czarneckiego zobowiązania inwestorskiego, o którym mowa w art. 25h ust. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, złożonego w związku z zawiadomieniem o zamiarze objęcia przez Leszka Czarneckiego i LC Corp B.V. z siedzibą w Amsterdamie (obecnie Haarlem) akcji Get Bank SA (obecnie Getin Noble Bank SA; „Bank”), w liczbie powodującej przekroczenie 50% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu Get Bank SA oraz 50% jego kapitału zakładowego.

11 sierpnia 2011 r. Leszek Czarnecki złożył pisemne oświadczenie, w którym zobowiązał się, że jako podmiot pośrednio dominujący wobec Get Bank SA, zapewni, aby płynność Get Bank SA, jego pozycja kapitałowa oraz wskaźnik wypłacalności utrzymywały się na satysfakcjonującym i stabilnym poziomie tak, aby Get Bank SA był zdolny wykonywać zobowiązania finansowe. Zobowiązał się w szczególności, że podejmie działania w sytuacji zagrożenia płynności lub konieczności wzmocnienia pozycji kapitałowej Banku lub wyposażenia go w odpowiednie fundusze własne. 

Tymczasem, mimo pogarszającej się sytuacji kapitałowej Banku oraz wielomiesięcznego utrzymywania się współczynników kapitałowych poniżej minimalnych poziomów regulacyjnych, do dnia wydania decyzji, tj. 28 września 2022 r., Leszek Czarnecki nie podjął działań zapewniających poprawę sytuacji finansowej i kapitałowej Getin Noble Bank SA. Zobowiązanie inwestorskie obliguje Leszka Czarneckiego do udzielenia Bankowi realnego wsparcia kapitałowego w takim rozmiarze, jaki jest niezbędny do przywrócenia stabilności i adekwatności kapitałowej Getin Noble Bank SA. Mogłoby to nastąpić przez dokapitalizowanie przez dotychczasowych akcjonariuszy lub znalezienie inwestora zewnętrznego. Taka sytuacja nie nastąpiła. 

Leszek Czarnecki jest podmiotem dominującym, posiadającym bezpośrednio i za pośrednictwem podmiotów zależnych większość akcji w kapitale zakładowym Banku. Jednocześnie pełni funkcję Przewodniczącego Rady Nadzorczej Banku. Zna więc sytuację finansową Banku, jego potrzeby kapitałowe, nieskuteczność działań realizowanych przez Bank w kierunku poprawy tej sytuacji oraz oczekiwania nadzoru. Pomimo tego, nie wykonał zobowiązania inwestorskiego i nie podejmuje działań, które doprowadziłyby do wypełnienia przez Bank kapitałowych wymogów regulacyjnych.

Z danych wynika, że strata netto Getin Noble Banku SA za 2021 r. wyniosła 1 058 926 000 zł. Poziom współczynników kapitałowych nie odpowiadał minimalnym wymogom regulacyjnym: TCR na koniec 2021 r. wynosił 3,2%, wobec wymaganego poziomu 8%, a współczynnik Tier 1 pozostawał na poziomie 2,3%, wobec wymaganego poziomu 6%. Mimo wykazanego przez Bank na koniec I kwartału 2022 r. zysku w wysokości 18 550 000 zł, współczynniki kapitałowe Banku uległy dalszemu obniżeniu i wynosiły TCR – 0,9%, Tier 1 – 0,1%. 

Odpowiednia baza kapitałowa zabezpiecza bank przed szeregiem ryzyk – zarówno tych, które można przewidzieć, jak i tych, które stanowią w działalności bankowej zdarzenia nieprzewidziane, np. pandemia COVID-19. W przypadku Getin Noble Bank SA wskaźniki kapitałowe rażąco odbiegają od wartości wymaganych. Obowiązkiem Leszka Czarneckiego w takiej sytuacji jest zapewnienie uzupełnienia kapitałów Banku, a tym samym - zapewnienie bezpieczeństwa środków pieniężnych gromadzonych na rachunkach bankowych prowadzonych przez  Getin Noble Bank SA.

Zarówno złożenie zobowiązania inwestorskiego, jak i trzykrotne wezwanie przez Komisję do jego realizacji, a także konieczność podjęcia przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Banku uchwały dotyczącej dalszego istnienia Banku oraz wydanie przez Komisję odmowy zatwierdzenia planu naprawy i ustanowienie dla Banku kuratora, nie skłoniły Leszka Czarneckiego do podjęcia działań gwarantujących poprawę bardzo złej sytuacji kapitałowej Banku. Bierna postawa Leszka Czarneckiego jest w ocenie Komisja wysoce naganna i nie mogła być dłużej tolerowana.

Podanie do publicznej wiadomości informacji o rodzaju i charakterze naruszenia prawa przez Leszka Czarneckiego ma uświadomić innym podmiotom, w szczególności funkcjonującym w tak istotnym obszarze rynku finansowego, jakim jest rynek bankowy, nieuchronność kary administracyjnej, a tym samym nieopłacalność dopuszczania się naruszeń prawa. Ma być czynnikiem motywującym uczestników rynku finansowego do dołożenia należytej staranności przy wykonywaniu ustawowych obowiązków, umacniając jednocześnie poczucie obowiązywania prawa oraz zaufania do instytucji państwa.

Maksymalny wymiar kary pieniężnej w tej sprawie wynosi 21 312 000 zł.