Podsumowanie seminarium badawczego „Wydatki zbrojeniowe – wpływ na gospodarkę i system finansowy”

19 października 2026 roku w siedzibie Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego odbyło się seminarium badawcze z udziałem dr. hab. Krzysztofa Kluzy, prof. SGH, prof. Marty Postuły oraz dr. Macieja Sobolewskiego. Dyskusja była poświęcona ocenie wpływu wydatków zbrojeniowych na gospodarkę i system finansowy.

Debatę rozpoczęła prezentacja dr. Macieja Sobolewskiego, który przedstawił wstępne wyniki zrealizowanego w Polskim Instytucie Ekonomicznym badania szacującego wielkość mnożników wydatków na obronność. Prelegent podkreślił, że w ocenie wpływu tego rodzaju wydatków na gospodarkę trzeba też uwzględniać ich rolę w obniżaniu ryzyka potencjalnego konfliktu zbrojnego oraz w redukcji strat, gdyby do takiego konfliktu doszło. 

Następnie głos zabrał dr hab. Krzysztof Kluza, który rozpoczął swoją prezentację m.in. od wskazania, że Polska jest jednym z największych importerów uzbrojenia na świecie, ale jednocześnie znajduje się na zdecydowanie dalszym miejscu w rankingu krajów eksporterów broni. Odwołał się do przykładu Turcji i Korei Południowej, które wydając istotną część PKB na obronność zbudowały nowoczesny przemysł zbrojeniowy i z drugiej strony do casusu Grecji, która pomimo wysokich wydatków takiego przemysłu nie zdołała zbudować. Odnosząc się do sytuacji w Polsce zauważył, że warunki działania krajowych producentów uzbrojenia w ostatnich latach poprawiły się, choć nadal wyzwaniem są odpowiednie działania w obszarze B+R. 

Prof. Marta Postuła wprowadziła uczestników seminarium w aktualne mechanizmy finansowania przemysłu obronnego, w tym realizowane za pośrednictwem funduszy zarządzanych przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Zaznaczyła, że środki kierowane do tego sektora są bezprecedensowej wielkości i ma on zdolność ich efektywnej absorpcji. W dalszej części swojej wypowiedzi podkreśliła, że realizacja wielu inwestycji w obronność wymaga zaangażowania podmiotów sektora prywatnego, w tym banków komercyjnych. Wskazała przy tym, że podmioty te coraz chętniej w takie projekty się angażują, choć muszą brać pod uwagę specyficzne ryzyka z nimi związane. Zaznaczyła, że projekty w początkowej fazie realizacji, cechujące się wysokim ryzykiem, ale też dające potencjalnie wysokie stopy zwrotu powinny być finansowane przez rynek kapitałowy, w tym jego prywatny komponent. 

Po wystąpieniach prelegentów miała miejsce dyskusja, której uczestnicy podkreślali m.in. że Polska znajduje się w momencie szczególnym i to najbliższy czas zdecyduje, na ile stanie się regionalnym hubem produkcji uzbrojenia, a zarazem centrum jej finansowania.