Naruszenia rozporządzenia 596/2014 (Whistleblowing)

data aktualizacji 21 grudnia 2017

Podstawa prawna

Zgodnie z art. 3a ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o nadzorze nad rynkiem kapitałowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1289, z późn. zm.), Komisja Nadzoru Finansowego (KNF) przyjmuje zgłoszenia dotyczące naruszeń lub potencjalnych naruszeń przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w sprawie nadużyć na rynku) uchylającego dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE (Dz. Urz. UE L 173 z 12.06.2014, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem MAR”.
Sposób odbierania zgłoszeń naruszeń bądź potencjalnych naruszeń przepisów rozporządzenia MAR, sposób postępowania z odebranymi zgłoszeniami i ich przechowywania, a także informowania o sposobie odbierania zgłoszeń i o działaniach, jakie mogą być podejmowane po przyjęciu zgłoszenia określa rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 25 kwietnia 2017 r. w sprawie odbierania przez Komisję Nadzoru Finansowego zgłoszeń naruszeń rozporządzenia 596/2014 (Dz. U. poz. 879), które stanowi transpozycję dyrektywy wykonawczej Komisji (UE) nr 2015/2392 z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 w odniesieniu do zgłaszania właściwym organom rzeczywistych lub potencjalnych naruszeń tego rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 332 z 18.12.2015, str. 126).
Niniejsze rozwiązania przeznaczone są dla osób mających wiedzę o okolicznościach, które mogą stanowić jedno z naruszeń rozporządzenia MAR - a nie są to okoliczności oparte o informacje publicznie dostępne - i mogą dostarczyć na te okoliczności przekonujących dowodów opartych na wiarygodnym źródle.
Wskazany niżej tryb umożliwia przekazanie tych informacji KNF z zachowaniem wysokich standardów ochrony danych osobowych osoby zgłaszającej naruszenie. Zgłoszenia można dokonać także anonimowo.
Zgodnie z art. 3a ust. 1 zdanie drugie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o nadzorze nad rynkiem kapitałowym przekazanie KNF zgłoszenia, nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej. KNF oświadcza, że osoba zgłaszająca nie zostanie pociągnięta do odpowiedzialności w związku z ujawnieniem w zgłoszeniu informacji podlegających ochronie na podstawie przepisów o tajemnicy zawodowej.



Sposób odbierania zgłoszeń


1)   w formie pisemnej
na adres Pl. Powstańców Warszawy 1, skr. poczt. 419, 00-950 Warszawa 1
w podwójnej kopercie z koniecznym dopiskiem na kopercie „NARUSZENIA MAR”.
Zgłoszenie powinno zostać przesłane na specjalnie przygotowanym formularzu Naruszenia MAR, którego wzór znajduje się poniżej lub zawierać wszystkie informacje jakie są wymagane w tym formularzu
2)   w formie elektronicznej
na adres mailowy naduzycia_mar@knf.gov.pl lub za pośrednictwem formularza zgłoszeniowego Formularz zgłoszeniowy MAR.
Zgłoszenie przesłane na adres mailowy powinny zostać przesłane na specjalnie przygotowanym formularzu Naruszenia MAR, którego wzór znajduje się poniżej lub zawierać wszystkie informacje jakie są wymagane w tym formularzu.
3)   telefonicznie
pod numerem telefonu (48) 22 262-59-59, we wtorki i czwartki w godzinach 10.00-13.00. W przypadku dokonania zgłoszenia telefonicznego konieczne jest przedstawienie informacji w zakresie wymaganym w formularzu Naruszenia MAR. Zgłoszenia dokonywane telefonicznie są nagrywane.
4)   osobiście
zgłoszenia osobiste przyjmowane są we środy w godzinach 10.00-13.00, w siedzibie Urzędu KNF, w Warszawie przy ul. Niedźwiedziej 6E. W przypadku dokonania zgłoszenia osobistego konieczne jest przedstawienie informacji w zakresie wymaganym w formularzu Naruszenia  MAR. Osobiste zgłoszenia są dokumentowane przez KNF przez sporządzenie przez osobę uprawnioną do obsługi zgłoszeń protokołu z rozmowy z osobą zgłaszającą. Jeśli osoba zgłaszająca nie zastrzegła anonimowości zgłoszenia, osoba uprawniona do obsługi zgłoszeń umożliwia osobie zgłaszającej zapoznanie się z protokołem, zgłoszenie do niego poprawek oraz jego zatwierdzenie przez złożenie pod nim podpisu.
W celu usprawnienia analizy dokonywanych zgłoszeń Urząd KNF zachęca do przekazywania ich w formie elektronicznej.

Procedury mające zastosowanie do obsługi zgłoszeń

W przypadku gdy istnieje możliwość kontaktu z osobą zgłaszającą, KNF niezwłocznie potwierdza otrzymanie zgłoszenia przez przesłanie pisemnego potwierdzenia na adres korespondencyjny lub adres poczty elektronicznej wskazany przez osobę zgłaszającą. Jeżeli osoba zgłaszająca sprzeciwia się przesłaniu potwierdzenia lub przesłanie potwierdzenia może zagrozić ochronie tożsamości tej osoby, KNF odstępuje od jego przesyłania.

Upoważniony pracownik Urzędu KNF może zwrócić się do osoby zgłaszającej naruszenie w celu uzyskania wyjaśnień w zakresie przekazanych informacji lub o dodatkowe informacje, jakie mogą być w posiadaniu osoby zgłaszającej, z wykorzystaniem środka komunikacji, za pośrednictwem którego zgłoszenie zostało odebrane, albo z wykorzystaniem adresu korespondencyjnego lub adresu poczty elektronicznej wskazanego przez osobę zgłaszającą.
KNF przekazuje osobie zgłaszającej informacje na temat wyników zgłoszenia naruszenia, jakich może oczekiwać osoba zgłaszająca w związku z tym zgłoszeniem. Zgodnie z przepisami powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów powinno to nastąpić w terminie nie dłuższym niż 14 dni od przyjęcia zgłoszenia.

KNF przechowuje dokumenty pisemne i elektroniczne otrzymanych zgłoszeń, nagrania rozmów z osobami zgłaszającymi oraz protokoły z rozmów z osobami zgłaszającymi w sposób zapewniający poufność danych osobowych.
KNF zapewnia dostęp do przechowywanych dokumentów pisemnych i elektronicznych otrzymanych zgłoszeń, nagrań rozmów z osobami zgłaszającymi oraz protokołów z rozmów z osobami zgłaszającymi wyłącznie członkom Komisji oraz pracownikom Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego, którym taki dostęp jest niezbędny do wypełniania przez nich obowiązków zawodowych.

Zasady zachowania poufności mające zastosowanie do zgłoszeń, ze wskazaniem przypadków, w których dane osoby zgłaszającej mogą zostać ujawnione

Osobie zgłaszającej naruszenie zapewniona zostaje poufność a ujawnione informacje podlegają ochronie na podstawie przepisów o tajemnicy zawodowej, do której zachowania zobowiązani są członkowie KNF oraz wszystkie osoby, które pracują lub pracowały dla Urzędu KNF, poza przypadkami, w których ujawnienie danych jest koniecznym i proporcjonalnym obowiązkiem wymaganym przepisami prawa w związku z wszczynanym lub toczącym się postępowaniem administracyjnym, przygotowawczym lub sądowym, bądź w celu zabezpieczenia wolności innych osób, włącznie z prawem do obrony przysługującym osobie, której dotyczy zgłoszenie .
Przekazywanie informacji związanych ze zgłoszeniem członkom KNF, pracownikom UKNF lub innemu uprawnionemu organowi następuje z zachowaniem poufności danych osobowych osoby zgłaszającej i osoby, której dotyczy zgłoszenie.

Zasady ochrony osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę

Osoby zgłaszające naruszenie, zatrudnione na podstawie umowy o pracę, mogą korzystać z wszelkich przewidzianych prawem polskim środków odwoławczych i procedur, które mają na celu zapewnienie im ochrony przed niesprawiedliwym traktowaniem w związku ze zgłoszeniem naruszenia, w tym procedur dochodzenia odszkodowania. Właściwe organy krajowe podejmują przewidziane prawem działania mające na celu ochronę osób zgłaszających naruszenie, zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, przed niesprawiedliwym traktowaniem. Ponadto, firmy inwestycyjne muszą utworzyć procedury przyjmowania od pracowników zgłoszeń naruszeń prawa, także rozporządzenia MAR, które określają sposób ochrony osób dokonujących zgłoszeń przed działaniami o charakterze represyjnym, dyskryminacją lub innymi rodzajami niesprawiedliwego traktowania – § 24 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z 25 kwietnia 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych i organizacyjnych dla firm inwestycyjnych, banków, o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, i banków powierniczych (Dz. U. poz. 855).

______________________________

1  Zob. art. 3a ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o nadzorze nad rynkiem kapitałowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1289, z późn. zm.).